podatek VAT, podatek dochodowy, ulgi, odliczenia, zwolnienia podatkowe
lupa
A A A

Najciekawsze wyjaśnienia organów podatkowych i orzecznictwo - VAT, PIT, CIT - Dodatek nr 23 do Biuletynu Informacyjnego dla Służb Ekonomiczno - Finansowych nr 22 (1173) z dnia 1.08.2023

Zapłata zaległych składek ZUS za pracowników i zleceniobiorców nie powoduje powstania przychodu

Zapłata przez płatnika zaległych składek na ubezpieczenia społeczne oraz ubezpieczenie zdrowotne za obecnych i byłych pracowników i zleceniobiorców, które powinny sfinansować te osoby, nie powoduje powstania u nich przychodu podatkowego. Konsekwencją takiego rozwiązania jest to, że płatnik nie może zaliczyć tych składek do kosztów uzyskania przychodów.

(interpretacja ogólna Ministra Finansów z 30 marca 2023 r., nr DD3.8203.1.2023)

Opis zagadnienia

Kwestia tego, czy zapłata przez płatnika zaległych składek ZUS za pracowników, zleceniobiorców, a także byłych pracowników i zleceniobiorców, które powinny sfinansować te osoby, powoduje u nich powstanie przychodu podatkowego, od wielu lat była przedmiotem sporów płatników z organami podatkowymi. Płatnicy we wnioskach o wydanie interpretacji indywidualnych zwracali się do organów podatkowych o zajęcie stanowiska w tej sprawie. Sprawy te następnie trafiły do sądów administracyjnych.

Dotychczasowe stanowisko organów podatkowych

Organy podatkowe w wydawanych interpretacjach indywidualnych twierdziły, że opłacone - ze środków płatnika - zaległe składki na ubezpieczenia społeczne oraz ubezpieczenie zdrowotne pracowników/zleceniobiorców (obecnych i byłych), na gruncie przepisów ustawy o PDOF, są dla tych osób przychodem w rozumieniu art. 11 ust. 1 ww. ustawy. Na podstawie tego przepisu przychodami, co do zasady, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Przychód ten organy podatkowe kwalifikowały odpowiednio do przychodów ze stosunku pracy (art. 12 ust. 1 ustawy o PDOF), z umowy zlecenia (art. 13 pkt 8 tej ustawy PIT) bądź innych źródeł (art. 20 ust. 1 ww. ustawy).

Konsekwencją takiego podejścia było objęcie podmiotu, który zapłacił ww. składki, obowiązkiem płatnika podatku dochodowego. Natomiast w sytuacji, gdy zaległe składki ZUS płatnik zapłacił za byłych pracowników lub zleceniobiorców, był on obowiązany do wystawienia informacji PIT-11, w której wykazywał kwotę zapłaconych składek jako przychód z innych źródeł (przychód ten podlegał samodzielnemu rozliczeniu przez podatnika w zeznaniu podatkowym).

Takie stanowisko Dyrektor KIS przedstawił m.in. w interpretacjach indywidualnych z 28 października 2022 r., nr 0115-KDIT2.4011.544.2022.1.MD, z 16 grudnia 2021 r., nr 0115-KDIT2.4011.646.2021.1.ŁS, z 14 września 2021 r., nr 0113-KDIPT2-3.4011.508.2021.3.MS, z 6 lipca 2021 r., nr 0113-KDWPT.4011.71.2021.2.MG czy z 19 marca 2021 r., nr 0113-KDIPT2-3.4011.55.2021.1.ID.

Orzecznictwo sądów administracyjnych

Ze stanowiskiem organów podatkowych nie zgadzają się sądy administracyjne. W wydawanych wyrokach przeważa linia interpretacyjna, zgodnie z którą płatnik składek, opłacając z własnych środków zaległe składki ZUS za podatnika, nie dokonuje na jego rzecz żadnego przysporzenia majątkowego.

Zdaniem sądów, obowiązanym wobec organu rentowego z tytułu zaległych składek ZUS jest płatnik składek (pracodawca, zleceniodawca), a nie ubezpieczony (pracownik, zleceniobiorca lub były pracownik czy zleceniobiorca). Wszystkie obowiązki w zakresie uiszczenia zaległych składek obciążają płatnika i to niezależnie od źródła finansowania składek.

Tak uznał przykładowo NSA w wyrokach z 5 kwietnia 2019 r., sygn. akt II FSK 1311/17, z 28 września 2021 r., sygn. akt II FSK 731/21, z 27 kwietnia 2021 r., sygn. akt II FSK 2810/19 i sygn. akt II FSK 3179/19 oraz z 5 lutego 2021 r., sygn. akt II FSK 2573/18.

Stanowisko Ministra Finansów

Minister Finansów, dążąc do zapewnienia jednolitego stosowania przepisów prawa podatkowego przez organy podatkowe, w szczególności dokonując ich interpretacji, z urzędu lub na wniosek (interpretacje ogólne), jest zobligowany do uwzględniania orzecznictwa sądów, Trybunału Konstytucyjnego lub Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Zaistniała rozbieżność pomiędzy praktyką interpretacyjną Dyrektora KIS a orzecznictwem sądów administracyjnych skłoniła Ministra Finansów do wydania interpretacji ogólnej. Jak czytamy w tej interpretacji:

"(...) Przyjmując (...) argumentację prezentowaną w jednolitej i ugruntowanej linii orzeczniczej sądów należy uznać, że płatnik składek, dokonując zapłaty zaległych składek sus i składek zdrowotnych, wykonuje ciążący na nim obowiązek publicznoprawny, którego nie może scedować na podatników (pracowników, zleceniobiorców, byłych pracowników lub zleceniobiorców). Stąd też późniejsza zapłata tych składek przez ich płatnika nie może być uznana za świadczenie dokonane "za ubezpieczonych" (...), gdyż na podstawie odrębnych przepisów, nie są oni zobowiązani do ich zapłaty.

W konsekwencji prawidłowa wykładnia analizowanych przepisów prowadzi do wniosku, że zapłacenie przez płatnika składek zaległych składek sus oraz składek zdrowotnych dotyczących pracowników, zleceniobiorców, byłych pracowników lub zleceniobiorców nie powoduje po stronie tych podatników powstania przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy PIT (podkreśl. red.). Zapłata przez płatnika składek zaległych składek z ww. tytułów nie stanowi przysporzenia majątkowego zwiększającego majątek podatnika i jako taka nie może być uznana za nieodpłatne świadczenie na rzecz podatnika.

(...) Tym samym zapłata ww. składek przez płatnika składek nie kreuje po jego stronie statusu płatnika podatku PIT oraz obowiązku informacyjnego, o którym mowa w art. 42a ustawy PIT. (...)"

MF stwierdził jednocześnie, że zapłacone przez płatnika zaległe składki m.in. za pracowników lub zleceniobiorców nie mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodów:

"(...) Konsekwencją przyjęcia, że zapłacenie przez płatnika składek zaległych składek sus dotyczących pracowników, zleceniobiorców, byłych pracowników lub zleceniobiorców nie powoduje po stronie tych podatników powstania przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy PIT jest to, że koszty poniesione na ich opłacenie nie mogą po stronie płatnika tych składek zostać uznane za koszty uzyskania przychodów, w rozumieniu art. 22 ust. 1 ustawy PIT, w części, w jakiej powinny być one sfinansowane z dochodu podatnika (pracownika, zleceniobiorcy, byłego pracownika lub zleceniobiorcy). Tożsama zasada dotyczyć będzie zapłaconych ze środków płatnika składek na ubezpieczenie zdrowotne.

Analogicznie, przedmiotowy wydatek płatnika składek będącego podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych poniesiony tytułem zapłaty zaległych składek sus lub zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne nie będzie stanowił kosztu uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy CIT, w części, w jakiej składki te powinny być sfinansowane przez pracownika lub zleceniobiorcę, względnie byłego pracownika lub byłego zleceniobiorcę."

 Jeśli nie znalazłeś informacji, której szukasz,
wejdź do serwisu
www.PoradyPodatkowe.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

czerwiec 2024
PN WT ŚR CZ PT SO ND
2
3
4
6
8
9
11
12
13
14
15
16
18
19
21
22
23
24
26
27
28
29
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
PODATEK VAT - zasady rozliczania i weryfikacji
PODATEK DOCHODOWY - przychody, koszty, środki trwałe, amortyzacja, leasing
Ordynacja podatkowa czyli o: kontroli, zobowiązaniach oraz interpretacji podatkowej
Przydatne linki
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • niezbędnego zapewnienia prawidłowego działania Serwisów (utrzymania sesji),
  • realizacji funkcjonalności ułatwiających obsługę Serwisu,
  • dopasowania reklam w serwisach społecznościowych,
  • analizy statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
  • zbierania i przetwarzania danych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych i klientów reklamowych oraz do śledzenia użytkowników, kliknięć i konwersji wyświetlanych reklam.
Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z Serwisu, w celu administrowania Serwisem, dostosowania treści Serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika Serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z Serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych
  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy.

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora.

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda.

    Aby móc realizować cele:
    - zapamiętania Pani/Pana decyzji w Serwisach w zakresie korzystania z dostępnych opcjonalnie funkcjonalności,
    - analiz statystyk ruchu i reklam w Serwisach,
    - dopasowania reklam w serwisach społecznościowych,
    - wyświetlania spersonalizowanych reklam produktów własnych i klientów reklamowych oraz do śledzenia użytkowników, kliknięć i konwersji wyświetlanych reklam w związku z odwiedzaniem niniejszego Serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych.

Potrzebna jest Nam Pani/Pana dobrowolna zgoda na zapisy w plikach cookies w celach realizacji powyższych celów.
W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na zapisywanie informacji w plikach cookies przez kliknięcie przycisku „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody. Istnieje możliwość skorzystania z „ustawień zaawansowanych” plików cookies w celu określenia indywidualnych zgód na zapis wybranych plików cookies realizujących wybrane cele.